Havale; beyindeki anormal elektriksel aktivitenin yol açtığı kasılma, dalma veya bilinç değişikliği ataklarıdır. Çocuklarda en sık türü, 6 ay–6 yaş arasında ateşle tetiklenen ateşli havaledir (febril konvülsiyon) — bu konuyu ayrı yazımızda ayrıntılı ele aldık. Burada genel ilk yardım ve ateşsiz nöbetlere odaklanıyoruz.

Nöbet Anında YAPILMASI Gerekenler

  1. Sakin olun, saati tutun — nöbet süresi hekim için kritik bilgidir
  2. Çocuğu yere, güvenli bir alana alın; başının altına yumuşak bir şey koyun
  3. Yan yatırın — tükürük ve kusmuğun nefes yoluna kaçmasını önler
  4. Çevredeki sert-keskin eşyaları uzaklaştırın
  5. Mümkünse telefonla video kaydı alın (tanıda çok değerlidir)

Nöbet Anında YAPILMAMASI Gerekenler

  • Ağzına kesinlikle hiçbir şey sokmayın (kaşık, parmak, su, kolonya) — "dilini yutma" diye bir şey yoktur, asıl tehlike ağza sokulan cisimlerdir
  • Çocuğu sarsmayın, tutmaya-durdurmaya çalışmayın
  • Soğan koklatma gibi geleneksel uygulamalar yapmayın

Ateşsiz Havale ve Epilepsi

Ateş olmadan tekrarlayan nöbetler epilepsiyi düşündürür. Tek bir ateşsiz nöbet epilepsi tanısı koydurmaz; değerlendirme öykü, muayene ve EEG ile yapılır. Dalma nöbetleri (absans) bazen "dikkatsizlik" sanılarak gözden kaçar: günde defalarca, birkaç saniyelik boş bakma atakları okul başarısını etkiler ve değerlendirilmelidir.

📅 Çocuğunuz için online randevu: Uzm. Dr. Hasan Keleş — randevu sayfası

İlgili yazılar: Ateşli havale · Bayılma · Menenjit

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavinin yerini tutmaz. Çocuğunuzun sağlık durumuyla ilgili endişeleriniz için mutlaka bir çocuk sağlığı ve hastalıkları uzmanına başvurun.

Uzm. Dr. Hasan Keleş — Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı, Gaziantep